Nước Anh xem xét tạm dừng quyên góp tiền số cho các đảng chính trị vì lo ngại can thiệp nước ngoài

Chủ tịch Ủy ban Chiến lược An ninh Quốc gia Anh kêu gọi áp dụng lệnh tạm dừng đối với các khoản quyên góp bằng tiền mã hóa cho các đảng phái chính trị trong bối cảnh lo ngại về nguy cơ can thiệp từ nước ngoài ngày càng gia tăng

Ngày 23 tháng 2 vừa qua Chủ tịch Ủy ban Chiến lược An ninh Quốc gia Liên Nghị viện Anh Matt Western đã gửi một lá thư tới Bộ trưởng Gia cư Cộng đồng và Chính quyền địa phương Steve Reed đề xuất bổ sung lệnh tạm dừng tạm thời đối với các khoản quyên góp bằng tiền mã hóa vào Dự luật Đại diện Nhân dân sắp được ban hành.

Theo nội dung lá thư lệnh tạm dừng này sẽ chỉ được dỡ bỏ sau khi Ủy ban Bầu cử đưa ra các hướng dẫn pháp lý chính thức. Matt Western bày tỏ lo ngại rằng ý định can thiệp vào tài chính chính trị của Anh từ các quốc gia nước ngoài có thể gia tăng cho đến cuộc tổng tuyển cử tiếp theo.

Ông nhấn mạnh khi môi trường an ninh xấu đi và vai trò quân sự của Anh tại châu Âu ngày càng mở rộng giá trị của việc gây ảnh hưởng đến các lập trường chính trị của Anh ví dụ như về vấn đề Ukraine hay quan hệ Mỹ EU có khả năng sẽ tăng lên.

Trước đó vào tháng 1 năm 2026 một nhóm nghị sĩ chủ chốt bao gồm cả Matt Western đã kêu gọi đưa lệnh cấm hoàn toàn đối với quyên góp tiền mã hóa vào Dự luật Đại diện Nhân dân. Tuy nhiên khi dự luật được trình lên Hạ viện vào ngày 12 tháng 2 nó không bao gồm lệnh cấm toàn diện này mà tập trung vào việc thắt chặt quy định đối với các công ty muốn quyên góp chính trị yêu cầu họ phải chứng minh mối liên hệ thực chất với Vương quốc Anh.

Trong lá thư mới nhất Matt Western đề xuất hướng dẫn của Ủy ban Bầu cử nên yêu cầu các đảng phái chính trị chỉ sử dụng các dịch vụ tiền mã hóa đã đăng ký với Cơ quan Quản lý Tài chính Anh. Các khoản quyên góp có liên quan đến việc sử dụng dịch vụ trộn tiền mã hóa nhằm che giấu nguồn gốc hoặc đến từ nguồn không xác định sẽ bị cấm hoàn toàn.

Ông cũng đề xuất các đảng phái chính trị khi nhận được quyên góp bằng tiền mã hóa phải chuyển đổi chúng sang tiền pháp định trong vòng 48 giờ sau khi nhận nhằm tránh rủi ro biến động giá trị và tăng cường tính minh bạch.

Hiện tại các khoản quyên góp bằng tiền mã hóa không bị cấm tại Anh và Ủy ban Bầu cử đã có hướng dẫn rằng các quy tắc về tính hợp lệ áp dụng cho các khoản quyên góp bằng tiền mã hóa cũng giống như đối với các khoản quyên góp từ nguồn truyền thống. Điều này có nghĩa là phải có đủ thông tin để kiểm tra nguồn có hợp lệ hay không bao gồm các cá nhân đăng ký trong danh sách cử tri Anh và các công ty đăng ký tại Anh.

Theo phân tích từ tổ chức chống tham nhũng Spotlight on Corruption chỉ có ba đảng đã tuyên bố sẽ chấp nhận quyên góp bằng tiền mã hóa bao gồm Reform UK Homeland Party và The Other Party. Trong số này chỉ có hai đảng công khai xác nhận đã nhận được quyên góp bằng tiền mã hóa.

Reform UK trở thành đảng đầu tiên chấp nhận quyên góp tiền mã hóa vào tháng 5 năm 2025 khi lãnh đạo Nigel Farage công bố tại hội nghị Bitcoin 2025 ở Las Vegas rằng đảng này sẽ chấp nhận Bitcoin và các khoản đóng góp bằng tiền mã hóa khác từ những người quyên góp hợp lệ.

Một diễn biến đáng chú ý khác là thông tin từ tháng 12 năm 2025 cho thấy nhà đầu tư tiền mã hóa Christopher Harborne đã quyên góp 900 nghìn bảng Anh cho đảng Reform UK trong quý 3 năm 2025. Đây là khoản quyên góp lớn thứ hai trong cơ sở dữ liệu trực tuyến của Ủy ban Bầu cử kể từ năm 2001.

Rose Zussman quản lý chính sách cấp cao tại Transparency International UK nhận định khoản quyên góp kỷ lục này cho thấy các đảng phái chính trị ở Anh phụ thuộc đáng báo động vào một số ít siêu nhà tài trợ giàu có và kêu gọi áp đặt giới hạn hàng năm đối với các khoản quyên góp cá nhân.

Trung tâm Tài chính và An ninh tại RUSI một viện nghiên cứu về quốc phòng và an ninh nhận định rằng các quốc gia thù địch coi tiền mã hóa là công cụ quan trọng trong chính trị vì nó cho phép họ tài trợ một cách bí mật cho chính trị ở châu Âu.

Tom Keatinge Giám đốc Trung tâm Tài chính và An ninh tại RUSI cho rằng rủi ro đối với nền dân chủ từ tiền mã hóa nằm ở khâu thượng nguồn về nguồn gốc và tính không minh bạch chứ không phải tại thời điểm quyên góp. Ông cho rằng một lệnh cấm hoàn toàn sẽ thất bại và một hệ thống minh bạch dựa trên rủi ro là khả thi và cần thiết.

Ian Taylor Cố vấn Hội đồng quản trị tại CryptoUK cho rằng mặc dù các tác nhân xấu có thể sử dụng tiền mã hóa để thực hiện các hoạt động tài trợ bất hợp pháp lợi ích của nhiều khoản quyên góp bằng tiền mã hóa là chúng có thể minh bạch hơn so với các khoản quyên góp truyền thống.

Trên thế giới đã có nhiều quốc gia áp dụng các biện pháp khác nhau đối với quyên góp tiền mã hóa. Brazil và Ireland áp dụng lệnh cấm hoàn toàn đối với quyên góp tiền mã hóa. Trong khi đó tại Mỹ và Canada quyên góp tiền mã hóa được coi là quyên góp bằng hiện vật thay vì quyên góp bằng tiền mặt như ở Anh.

Ngoài vấn đề tiền mã hóa Matt Western còn đề xuất thành lập một lực lượng cảnh sát quốc gia chuyên trách để giám sát tài chính chính trị và chống can thiệp nước ngoài. Ông chỉ ra rằng hiện không có đơn vị thực thi pháp luật quốc gia rõ ràng nào chịu trách nhiệm về tài chính chính trị và rủi ro can thiệp nước ngoài với trách nhiệm bị phân tán giữa nhiều cơ quan khác nhau.

Các đề xuất khác bao gồm kiểm tra nguồn gốc tài sản đối với người quyên góp xem xét lại việc tuyên án đối với các hành vi vi phạm tài chính bầu cử tăng mức phạt đối với các vi phạm và tăng cường quyền hạn cho Ủy ban Bầu cử để buộc các tổ chức tiết lộ nguồn quyên góp.

Cuộc tổng tuyển cử tiếp theo tại Anh phải được tổ chức trước ngày 15 tháng 8 năm 2029. Dự luật Đại diện Nhân dân dự kiến sẽ được đọc lần thứ hai tại Hạ viện vào ngày 2 tháng 3 tới đây.

Một người phát ngôn của Bộ Gia cư Cộng đồng và Chính quyền địa phương cho biết thông qua Dự luật Đại diện Nhân dân chính phủ đang chống lại nguy cơ can thiệp nước ngoài bằng cách tăng cường các quy tắc xung quanh quyên góp chính trị. Chính phủ cũng đã ủy quyền cho một cuộc đánh giá độc lập do cựu Thư ký thường trực Philip Rycroft dẫn đầu để khám phá cách có thể tiến xa hơn nữa trong việc tăng cường các biện pháp bảo vệ chống lại tiền bất hợp pháp từ nước ngoài bao gồm cả tiền mã hóa.

Cuộc đánh giá của Philip Rycroft dự kiến báo cáo vào tháng 3 năm 2026 sẽ tập trung vào hiệu quả của luật tài chính chính trị của Anh cũng như các biện pháp bảo vệ để bảo vệ nền dân chủ khỏi tiền bất hợp pháp từ nước ngoài bao gồm cả tiền mã hóa.