Lời nói đầu:United Airlines lên kịch bản giá dầu 175 USD. Giới tài chính Mỹ thống nhất hạn chót hai tuần để tái mở eo biển Hormuz, cảnh báo thiếu hụt 12 triệu thùng mỗi ngày và giá dầu có thể vượt xa 100 USD.

Giá dầu đang là mối quan tâm hàng đầu trong các phòng họp của doanh nghiệp Mỹ khi căng thẳng tại eo biển Hormuz leo thang. Hãng hàng không United Airlines vừa công bố kế hoạch cho kịch bản giá dầu lên tới 175 USD/thùng, đồng thời dự báo giá sẽ duy trì trên ngưỡng 100 USD cho đến hết năm 2027. CEO Scott Kirby cho biết đây là kịch bản có thể không xảy ra nhưng cần được chuẩn bị như một khả năng thực tế.
Thị trường chứng khoán đã phản ứng tiêu cực với bối cảnh này. Nasdaq bước vào vùng điều chỉnh trong phiên cuối tuần, đánh dấu tuần giảm thứ tư liên tiếp. Đáng chú ý, không chỉ các tài sản rủi ro mà cả những kênh trú ẩn an toàn như vàng và trái phiếu cũng đồng loạt giảm.
Về diễn biến quân sự, Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Mỹ cho biết lực lượng này đang “săn lùng và tiêu diệt” các tàu thuyền của Iran được sử dụng để chặn lưu thông tại eo biển. Tổng thống Donald Trump đưa ra tối hậu thư 48 giờ để Iran mở lại eo biển, đe dọa sẽ tấn công các nhà máy điện của nước này nếu không tuân thủ. Trong khi đó, Iran tuyên bố eo biển sẽ bị “đóng hoàn toàn” nếu cơ sở hạ tầng điện của họ trở thành mục tiêu.
Trong cuộc họp của Hội đồng CFO CNBC đầu tuần này với sự tham gia của chuyên gia năng lượng John Kilduff từ Again Capital, các giám đốc tài chính đã thống nhất một nhận định quan trọng. Theo đó, chính quyền Mỹ và các đồng minh có khoảng hai tuần để tái mở eo biển Hormuz. Nếu không đạt được kết quả, các nhà điều hành doanh nghiệp sẽ buộc phải tính đến kịch bản xung đột kéo dài ít nhất đến giữa năm với những hệ lụy tiêu cực cho kinh tế toàn cầu.
Một vị CFO trong lĩnh vực năng lượng tham gia cuộc họp cho biết công ty đang xây dựng ba kịch bản cho tương lai. Đó là eo biển được tái mở vào cuối tháng 3, hoặc vào giữa năm, hoặc trong kịch bản xấu nhất là đóng cửa kéo dài đến hết năm. Tuy nhiên, vị này thừa nhận rất khó để xác định kịch bản nào có khả năng xảy ra cao hơn, khiến đội ngũ quản lý phải tập trung vào “điều tồi tệ nhất có thể xảy ra”.
Các CFO ngoài lĩnh vực năng lượng cũng bày tỏ lo ngại. Một vị CFO trong lĩnh vực công nghệ nhấn mạnh rằng dù không trực tiếp chịu tác động từ giá dầu, doanh nghiệp vẫn lo lắng về ảnh hưởng gián tiếp đối với các thị trường toàn cầu như Saudi Arabia, Dubai và UAE. Ông đặt câu hỏi: “Tình trạng này có thể kéo dài bao lâu?”.
Chuyên gia John Kilduff nhận định kịch bản tái mở vào cuối tháng 3, tức khoảng hai tuần nữa, phù hợp với những tính toán của các nhà giao dịch trên thị trường. Ông cho rằng nếu sau ngày 1 tháng 4 mà không có giải pháp, thị trường sẽ bước vào giai đoạn định giá lại, khi giá dầu WTI có thể vượt xa mốc 100 USD và tình trạng thiếu hụt bắt đầu xuất hiện, đặc biệt tại châu Á.

Về khả năng bù đắp nguồn cung, Kilduff khẳng định các biện pháp như giải phóng dự trữ chiến lược là không đủ. Ông cho biết mức thiếu hụt đang ở khoảng 10 đến 12 triệu thùng mỗi ngày, một con số “không thể vượt qua” và không có chính sách nào có thể bù đắp được.
Chuyên gia này cũng chỉ ra rằng nếu không có tiến triển trong bảo vệ eo biển, “cơn siết” sẽ đến. Ông dự báo đến giữa năm, các nước như Ấn Độ, Nhật Bản và Hàn Quốc sẽ bắt đầu thắt chặt sản xuất công nghiệp và phải tiết kiệm năng lượng. Về thị trường Mỹ, Kilduff cho rằng trong ngắn hạn nguồn cung vẫn tương đối ổn định, nhưng đến cuối năm, ngay cả California cũng có thể đối mặt với khủng hoảng năng lượng.
Về mặt hạ tầng, khoảng 20 triệu thùng dầu thường lưu thông qua eo biển Hormuz mỗi ngày. Tuy nhiên, hệ thống đường ống thay thế như Saudi East-West Pipeline chỉ có thể vận chuyển tối đa 1 đến 1,5 triệu thùng mỗi ngày, không đủ để bù đắp thiếu hụt.
Một điểm đáng chú ý khác là cuộc tấn công nhằm vào cơ sở hạ tầng năng lượng Qatar. QatarEnergy cho biết các cuộc tấn công đã làm tê liệt 17% công suất xuất khẩu LNG của nước này và phải mất 3 đến 5 năm để khôi phục hoàn toàn. Nếu Mỹ hoặc Israel tấn công thêm các cơ sở xuất khẩu dầu của Iran, Kilduff dự báo Iran sẽ đáp trả bằng cách tấn công các cơ sở sản xuất dầu tại các nước láng giềng, đặc biệt là UAE.
Về triển vọng giá, Kilduff nhận định ngay cả khi tình hình được giải quyết, mức phí rủi ro cao vẫn sẽ duy trì do cơ sở hạ tầng khu vực bị hư hại và mất thời gian để khôi phục sản xuất. Ông cho rằng việngiá trở lại mức 70 hay 60 USD sẽ khó khăn hơn do các yếu tố nền tảng và môi trường rủi ro được nâng cao.
Kết thúc cuộc họp, John Kilduff đưa ra nhận định về bối cảnh hiện tại. Ông nói: “Chúng ta đang ở trên bờ vực, nơi 100 USD sẽ trở thành sàn giá mới trong một hoặc hai tuần tới. Nếu không có tiến triển có ý nghĩa trong việc bảo vệ eo biển, sự hoài nghi sẽ biến mất khỏi thị trường. Sự mất mát nguồn cung sẽ bắt đầu siết chặt.”
Ông kết luận bằng hình ảnh so sánh: thị trường hiện đang nín thở chờ đợi, giống như những người trong phim thảm họa đang nhìn con sóng khổng lồ lao tới.