Thỏa thuận ngừng bắn Mỹ – Iran tạm thời được duy trì, tâm lý trú ẩn hạ nhiệt rõ rệt

Trong bối cảnh thỏa thuận ngừng bắn giữa Mỹ và Iran vẫn tạm thời được duy trì và chưa xuất hiện leo thang quân sự đáng kể, kết hợp với các dữ liệu kinh tế vĩ mô mạnh mẽ của Mỹ, tâm lý trú ẩn trên thị trường đã giảm rõ rệt, thúc đẩy tài sản rủi ro đồng loạt phục hồi.

Chỉ số S&P 500 và Nasdaq tiếp tục đóng cửa ở mức cao kỷ lục mới, trong khi chỉ số bán dẫn tăng hơn 4%, thiết lập đỉnh lịch sử. Giá dầu WTI giảm 3,6% xuống còn 102,59 USD/thùng, xóa bỏ toàn bộ mức tăng của phiên trước. Lợi suất trái phiếu chính phủ Mỹ kỳ hạn 10 năm giảm nhẹ, chỉ số USD suy yếu, trong khi Bitcoin ghi nhận chuỗi 6 phiên tăng liên tiếp, vượt mốc 81.000 USD.

Diễn biến này cho thấy thị trường đang dần thoát khỏi áp lực lo ngại địa chính trị, chuyển trọng tâm sang sức bền nội tại của kinh tế Mỹ và triển vọng lợi nhuận doanh nghiệp.

Theo quan điểm của tôi, đợt tăng này là kết quả cộng hưởng giữa “dữ liệu vĩ mô tích cực + căng thẳng địa chính trị hạ nhiệt”.

Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth và Ngoại trưởng Marco Rubio đã mô tả hoạt động hộ tống tại eo biển Hormuz là “mang tính phòng thủ”, qua đó làm dịu lo ngại về nguy cơ xung đột leo thang mất kiểm soát, tạo điều kiện cho khẩu vị rủi ro cải thiện.

Song song đó, các yếu tố như lợi nhuận doanh nghiệp quý I vượt kỳ vọng, xuất khẩu mạnh, doanh số bán nhà mới tích cực, nhu cầu tuyển dụng gia tăng và chỉ số PMI dịch vụ ổn định đã đẩy chỉ số bất ngờ kinh tế của Mỹ đi lên, cung cấp nền tảng vững chắc cho thị trường chứng khoán.

Các động lực chính bao gồm:

1. Rủi ro địa chính trị hạ nhiệt

Thỏa thuận ngừng bắn Mỹ – Iran tạm thời duy trì. Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi xác nhận các cuộc đàm phán tại Pakistan đạt tiến triển, giúp giảm bớt lo ngại về việc phong tỏa hoàn toàn eo biển Hormuz, kéo giá dầu giảm mạnh.

2. Nhóm công nghệ và AI dẫn dắt thị trường

Thông tin Apple cân nhắc hợp tác với Intel và Samsung trong sản xuất chip đã kích hoạt đà tăng của chuỗi cung ứng. Cổ phiếu Intel tăng gần 13%, Micron và Sandisk tăng hơn 10–12%. Triển vọng kinh doanh tích cực từ AMD sau giờ giao dịch tiếp tục củng cố niềm tin nhà đầu tư, trong khi ETF bán dẫn tăng hơn 3,1%.

3. Độ rộng thị trường và rủi ro tiềm ẩn song hành

Dù các chỉ số lập đỉnh mới, cổ phiếu trung vị trong S&P 500 vẫn thấp hơn khoảng 13% so với đỉnh riêng, mức chênh lệch lớn nhất trong 25 năm. Chiến lược gia trưởng của Goldman Sachs, Ben Snider, coi đây là tín hiệu “đèn vàng”, cho thấy đà tăng phụ thuộc mạnh vào nhóm cổ phiếu công nghệ vốn hóa lớn.

Đánh giá và triển vọng

Ở góc độ chủ quan, đợt phục hồi này có nền tảng tương đối vững chắc. Wolfe Research dự báo kịch bản cơ sở là Mỹ và Iran sẽ đạt được hòa giải trong ngắn hạn, eo biển Hormuz được mở lại, qua đó tạo thêm dư địa giảm cho giá năng lượng và hỗ trợ thị trường chứng khoán.

Tuy nhiên, rủi ro cấu trúc vẫn hiện hữu:

• Áp lực lãi suất dài hạn chưa giảm (lợi suất trái phiếu Mỹ 30 năm quanh mức 5%, lợi suất trái phiếu Anh cùng kỳ hạn cao nhất kể từ 1998)

• Kỳ vọng lạm phát cao hơn dự kiến đang tích tụ

• Mức độ tập trung thị trường cao

Nếu kỳ vọng về việc chi tiêu AI chuyển hóa thành tăng trưởng kinh tế diện rộng không thành hiện thực, hoặc đàm phán địa chính trị gặp trở ngại, áp lực điều chỉnh có thể xuất hiện nhanh chóng.

Đà tăng của Bitcoin cùng dòng tiền quay lại ETF phản ánh khẩu vị rủi ro cải thiện rõ rệt, nhưng đồng thời cũng cho thấy dòng vốn vẫn đang ưu tiên các tài sản beta cao.

Tổng thể, sức bền của kinh tế Mỹ – thể hiện qua tiêu dùng ổn định và đầu tư doanh nghiệp mạnh – vẫn là trụ cột cốt lõi của chu kỳ tăng trưởng hiện tại, vượt xa ảnh hưởng của các yếu tố địa chính trị ngắn hạn.

Triển vọng sắp tới

Trong tháng 5, thị trường sẽ đối mặt với ba yếu tố quan trọng:

• Giai đoạn cuối mùa báo cáo lợi nhuận

• Tiến triển đàm phán địa chính trị

• Giai đoạn chuyển tiếp chính sách của Fed

Nếu các cuộc đàm phán với Iran tiếp tục phát tín hiệu tích cực và giá dầu duy trì xu hướng giảm, thị trường chứng khoán Mỹ có thể mở rộng đà tăng theo hướng cấu trúc rộng hơn.

Ngược lại, nếu căng thẳng tại eo biển Hormuz tái bùng phát hoặc lãi suất dài hạn tiếp tục tăng, rủi ro từ mức độ tập trung thị trường sẽ bị khuếch đại.

Ở giai đoạn hiện tại, nhà đầu tư nên duy trì tâm thế lạc quan thận trọng:

Trong khi xu hướng dài hạn của AI vẫn không thay đổi, việc phân bổ hợp lý sang cổ phiếu tăng trưởng vốn hóa vừa và nhỏ, cũng như nhóm giá trị, đồng thời theo dõi sát diễn biến giá năng lượng và lãi suất, là chiến lược phù hợp.