Lời nói đầu:Thị trường kim loại lao dốc: Vàng, bạc, đồng, bạch kim đồng loạt giảm mạnh do USD hồi phục và tồn kho tăng. Phân tích kỹ thuật, nhận định chuyên gia và bối cảnh từ báo cáo việc làm Mỹ bị hoãn. Cập nhật biến động mới nhất và dự báo thị trường.
Trong bối cảnh đồng USD lấy lại sức mạnh và những báo cáo việc làm Mỹ gây thất vọng, giá vàng và bạc sụt giảm mạnh ở cả thị trường quốc tế và trong nước, với vàng SJC giảm tới 1.7 triệu đồng/lượng chỉ trong sáng nay. Sự lao dốc này mở ra cơ hội kiếm lời khổng lồ cho những nhà đầu cơ bán khống, nhưng cũng đặt ra dấu hỏi về triển vọng dài hạn của các mặt hàng này.

Thị trường hàng hóa toàn cầu bước sang ngày 5/2/2026 trong tâm trạng hoang mang, vàng và bạc ghi nhận mức giảm sâu, trong khi đồng và bạch kim cũng không nằm ngoài xu hướng chung. Áp lực chính đến từ việc đồng USD bất ngờ hồi phục, khiến tài sản định giá bằng USD trở nên đắt đỏ hơn với các nhà đầu tư nước ngoài. Sự biến động này không chỉ là câu chuyện của các quỹ lớn toàn cầu, mà còn tác động trực tiếp đến giá trị tài sản của hàng triệu người dân và nhà đầu tư cá nhân trên khắp thế giới, trong đó có Việt Nam.
Vàng gục ngã trước áp lực kỹ thuật nặng nề và đồng USD hồi phục
Sáng nay (5/2), giá vàng trong nước đã quay đầu giảm mạnh sau vài phiên hồi phục trước đó. Tại Công ty Vàng bạc Đá quý Sài Gòn (SJC), giá vàng miếng được điều chỉnh giảm 1.7 triệu đồng mỗi lượng, với giá mua vào còn 175.5 triệu đồng và bán ra ở mức 178.5 triệu đồng. Các thương hiệu lớn khác như PNJ, DOJI cũng ghi nhận mức giảm tương đương, từ 1.3 đến 1.4 triệu đồng mỗi lượng.
Trên thị trường quốc tế, giá vàng giao ngay rơi xuống dưới mốc 5,000 USD/ounce, dao động quanh 4,947 USD, giảm 105 USD so với phiên trước.
Nguyên nhân sâu xa của đợt điều chỉnh này được các nhà phân tích kỹ thuật chỉ ra từ rất sớm, Reuters dự báo spot gold có thể tiếp tục giảm vào vùng giá từ 4,500 đến 4,640 USD/ounce. Lý do là kim loại này đang nằm trong làn sóng giảm thứ ba (sóng C) của chu kỳ ba sóng bắt đầu từ đỉnh 5,595 USD. Mục tiêu kỹ thuật của làn sóng này có thể hướng tới mức 4,361 USD, tương ứng với mức Fibonacci mở rộng 61.8%.

Phân tích trên biểu đồ ngày cho thấy, đợt điều chỉnh từ mức 5,599 USD hiện tại đã sâu hơn bất kỳ đợt điều chỉnh nào trước đó, một dấu hiệu cảnh báo về khả năng đảo chiều xu hướng tăng dài hạn. Đáng chú ý, phần thứ ba của đợt điều chỉnh thậm chí có thể phát triển xuống mức 3,998 USD - vùng đáy của sóng tăng thứ hai trước đó.

Tuy nhiên, áp lực trực tiếp và rõ ràng nhất lại đến từ sự hồi phục của đồng USD. Chỉ số Dollar Index (DXY) tăng 0.21% lên 97.64 điểm, tạo ra sức ép lớn lên giá vàng. Fawad Razaqzada, chuyên gia phân tích thị trường tại FOREX.com, nhận định: “Đồng USD mạnh hơn thường đóng vai trò như một cơn gió ngược đối với kim loại quý. Nếu động thái này không chỉ là một đợt bật tăng ngắn hạn, nó có thể tiếp tục đè nặng lên giá vàng”.

Bà Ewa Manthey, chiến lược gia hàng hóa của ING, cho rằng đợt hồi phục trước đó của vàng phản ánh lực mua bắt đáy trở lại sau một trong những nhịp điều chỉnh mạnh nhất nhiều năm. Tuy nhiên, bà xem đây là sự tái cân bằng vị thế hơn là một đảo chiều cấu trúc.
Tầm nhìn dài hạn vẫn lạc quan, với Goldman Sachs đặt mục tiêu vàng ở 5,400 USD vào cuối 2026, và Bank of America (BofA) kỳ vọng mức 6,000 USD trong những tháng tới, dù cảnh báo về biến động gia tăng.
Bạc lao dốc thảm hại, nhà đầu cơ Trung Quốc thu về hơn 500 triệu USD
Bạc, thường được biết đến với biên độ biến động lớn hơn vàng, đã chứng kiến một đợt sụt giảm thực sự thảm hại. Trên thị trường quốc tế, giá bạc giao ngay (XAG/USD) giảm mạnh 13.2% xuống còn 76.53 USD/ounce trong phiên châu Á. Sự sụt giảm này diễn ra ngay sau khi bạc có phiên hồi phục mạnh lên trên 90 USD/ounce vào ngày hôm trước, cho thấy sự bất ổn cực cao của thị trường.

Tại thị trường trong nước, giá bạc đồng loạt “bốc hơi” chỉ trong buổi sáng. Bạc thỏi của thương hiệu Phú Quý giảm từ 10.61 đến 10.93 triệu đồng mỗi kg, đưa giá về khoảng 77.47 - 79.87 triệu đồng/kg (mua vào - bán ra). Tại Sacombank (SBJ), giá bạc thỏi cũng giảm mạnh, chỉ trong chưa đầy một giờ đã có 5 lần điều chỉnh giảm giá.
Sự sụt giảm chóng mặt của bạc đã tạo ra cơ hội kiếm lời khổng lồ cho những nhà đầu cơ dám đặt cược vào xu hướng giảm. Điển hình là công ty Zhongcai Futures của Trung Quốc, đã thu về khoản lợi nhuận hơn 500 triệu USD chỉ trong vài ngày nhờ các vị thế bán khống bạc được tích lũy từ cuối tháng 1. Tính đến ngày 2/2, các vị thế bán khống của công ty này trên Sàn Giao dịch Hàng hóa Tương lai Thượng Hải (SHFE) tương đương với 484 tấn bạc, trị giá hơn 1.5 tỷ USD.
Matthew Piggott, Giám đốc bộ phận vàng và bạc của Metals Focus, nhận định đợt tăng giá bạc trong tháng 1 mang yếu tố “hưng phấn quá mức”. Theo ông, đợt điều chỉnh hiện tại dù mạnh nhưng là cần thiết và lành mạnh cho thị trường, giúp loại bỏ bong bóng đầu cơ.
Đồng và bạch kim: Áp lực từ nguồn cung tăng và nhu cầu yếu
Không chỉ kim loại quý, các kim loại công nghiệp như đồng và bạch kim cũng chịu chung số phận trong bối cảnh thị trường hiện tại.
Đồng giảm giá do lo ngại về nhu cầu tiêu thụ yếu trước tình trạng tồn kho tăng cao tại các kho đăng ký của Sàn Giao dịch Kim loại London (LME). Một lượng 12,750 tấn đồng mới nhập kho tại Đài Loan và Hàn Quốc đã đẩy tổng lượng tồn kho có thể giao dịch trên LME lên 155,725 tấn, mức cao nhất kể từ tháng 3.
Tương tự, tồn kho đồng trên Sàn Giao dịch Hàng hóa Thượng Hải (SHFE) cũng tăng kể từ tháng 12, đạt 133,004 tấn, cao nhất kể từ tháng 4. Trong bối cảnh sản lượng đồng tinh luyện của Trung Quốc - quốc gia tiêu thụ lớn nhất thế giới, dự kiến tăng khoảng 5%, áp lực giảm giá càng trở nên rõ rệt.

Bạch kim (Platinum) cũng rút lui khỏi đợt hồi phục gần đây, giảm xuống dưới 2,100 USD/ounce, nguyên nhân đến từ tín hiệu thắt chặt chính sách tiền tệ của Fed và những lo ngại về nhu cầu ngắn hạn. Giá cao đang có nguy cơ làm giảm lượng mua cho ngành sản xuất chất xúc tác ô tô (autocatalyst) và khuyến khích việc thay thế bằng Palladium. Tuy nhiên, mặt bằng giá được hỗ trợ một phần bởi nguồn cung thắt chặt cơ cấu, khi sản xuất tại Nam Phi bị hạn chế bởi tình trạng đầu tư thấp kinh niên và các gián đoạn vận hành .

Đồng USD mạnh lên và sự chậm trễ của báo cáo việc làm Mỹ
Đằng sau những biến động trên khắp các thị trường kim loại là hai yếu tố vĩ mô then chốt.
Thứ nhất là sự hồi phục rõ rệt của đồng USD, khi đồng tiền này tăng giá so với hầu hết các đồng tiền chủ chốt, bao gồm Yên Nhật, Euro và Bảng Anh. Sức mạnh của USD được củng cố sau khi Viện Quản lý Nguồn cung (ISM) công bố lĩnh vực dịch vụ của Mỹ duy trì ổn định trong tháng 1, và việc Chủ tịch Fed đề cử mới được cho là ít có xu hướng nới lỏng chính sách mạnh tay.

Thứ hai là sự chậm trễ đầy bất ổn của báo cáo việc làm quan trọng của Mỹ. Báo cáo việc làm tháng 1, lẽ ra được công bố vào thứ Sáu (6/2), đã bị hoãn sang tuần sau (11/2) do ảnh hưởng của việc đóng cửa một phần chính phủ Mỹ, và sự chậm trễ này làm gia tăng bất định về lộ trình lãi suất của Fed. Trong bối cảnh đó, báo cáo việc làm tư nhân ADP công bố ngày 4/2 cho thấy nền kinh tế Mỹ chỉ tạo thêm 22,000 việc làm, thấp hơn nhiều so với dự báo 46,000 việc, càng khiến thị trường thêm hoang mang.
Ông Joel Kruger, chiến lược gia thị trường tại LMAX Group, nhận định: “Sự chú ý đang dồn vào các tín hiệu mới về hoạt động kinh tế và việc làm. Nếu thị trường lao động suy yếu, lãi suất sẽ được cắt giảm sớm hơn; ngược lại, nếu kinh tế cho thấy sức chống chịu tốt, việc nới lỏng chính sách có thể bị lùi xa”.
Kết luận
Trong ngắn hạn, thị trường được dự báo sẽ tiếp tục biến động mạnh và khó lường. Mọi sự chú ý đang đổ dồn vào báo cáo việc làm chính thức của Mỹ vào tuần tới và các động thái chính sách tiếp theo của Fed. Các nhà phân tích cho rằng vàng có thể tiếp tục tìm đáy trong vùng 4,500 - 4,700 USD/ounce trước khi có dấu hiệu hồi phục rõ ràng.
Đối với nhà đầu tư cá nhân, sự thận trọng và kỷ luật là tối quan trọng. Các chuyên gia khuyến cáo không nên “đu đỉnh” mua vào khi giá lao dốc trong hoảng loạn, cũng như không nên bán tháo trong cơn hoảng loạn. Chiến lược trung bình giá (DCA) với nguồn vốn được chia nhỏ và mua vào ở các vùng hỗ trợ kỹ thuật quan trọng được xem là phương án hợp lý trong giai đoạn này.
Về dài hạn, các yếu tố nền tảng hỗ trợ kim loại quý vẫn còn nguyên giá trị: lạm phát dai dẳng, bất ổn địa chính trị, và xu hướng đa dạng hóa dự trữ ngoại hối của các ngân hàng trung ương. Vàng vẫn được xem là công cụ phòng ngừa rủi ro hiệu quả. Trong khi đó, triển vọng của bạch kim và đồng vẫn gắn chặt với sự phục hồi của ngành công nghiệp toàn cầu và các xu hướng dài hạn như chuyển đổi năng lượng và điện khí hóa. Đợt điều chỉnh hiện tại, dù đau đớn, có thể chỉ là một chương nhỏ trong câu chuyện tăng trưởng dài hạn của các kim loại này.